Strona główna  /  Poradnik  /  APRS

Poradnik · emisje cyfrowe

APRS:
pozycja i wiadomości z radia

APRS, który zaprojektował Bob Bruninga, WB4APR, wysyła pozycję, wiadomości i inne dane krótkimi pakietami na wspólnej częstotliwości. W Europie jest to 144,800 MHz. Pakiety usłyszane przez iGate trafiają do APRS-IS i na mapy na aprs.fi. Na tej stronie jest koder pakietu oraz opis, jak pozycja wygląda z radiami Icom w trybie D-PRS.

144,800 MHz AX.25 · 1200 bd WIDE1-1,WIDE2-1 D‑PRS w Icomie
Krótkofalowiec stawia na kamienistym szczycie maszt z odciągami i anteną kierunkową, w tle ośnieżone pasmo gór pod chmurami. Przenośna stacja na szczycie · fot. brewbooks, CC BY-SA 2.0, wycinek
Jak to działa

Od radia do mapy

Pakiet idzie w eter jako ramka AX.25, do wszystkich naraz. Digipeater może go powtórzyć, a iGate oddać do APRS-IS.

Droga pakietu APRS od radia do mapy w internecie Radio z APRS nadaje krótki pakiet z pozycją na 144,800 MHz. Pakiet odbiera digipeater na wysokim punkcie i nadaje go ponownie, żeby dotarł dalej. Stacja iGate odbiera pakiety z eteru i przekazuje je do internetowej sieci APRS-IS. Z niej korzysta serwis aprs.fi, który rysuje pozycje na mapie. eter · 144,800 MHzinternet Twoje radiow ruchu co 1–5 minut digipeaterpowtarza pakietdalej w eter pakiet inne radiawidzą Twoją pozycjęna wyświetlaczu iGateodbiera z eterui wysyła pakietydo internetu APRS-ISsieć serwerów aprs.fimapa w przeglądarce Ścieżka WIDE1-1,WIDE2-1 pozwala na najwyżej dwa skoki przez digipeatery. iGate przekazuje pakiety z eteru do internetu.

← przesuń w bok →

Droga pakietu. Radio nadaje pakiet na 144,800 MHz, digipeater powtarza go dalej w eterze, a iGate przekazuje usłyszane pakiety do sieci APRS‑IS, z której korzysta mapa aprs.fi. Inne radia z APRS widzą pozycję wprost z eteru.

APRS zaprojektował Bob Bruninga, WB4APR. Publicznie przedstawił go w 1992 r. na konferencji TAPR/ARRL Digital Communications Conference, ale korzenie są starsze: w 1982 r. na komputerze Apple II w United States Naval Academy, a w 1984 r. wersja na VIC‑20 śledziła konie w biegu na 100 mil. Bruninga zmarł 7 lutego 2022 r. Skrót w specyfikacji APRS101 z 2000 r. rozwija się jako Automatic Position Reporting System; dziś częściej spotkasz Automatic Packet Reporting System.

Pakiet APRS to ramka AX.25 typu UI: nadawana do wszystkich naraz, bez potwierdzenia na poziomie łącza. Na UKF najczęściej idzie z prędkością 1200 bodów modulacją AFSK, czyli dwoma tonami: 1200 Hz i 2200 Hz, jak w modemie Bell 202.

Digipeater odbiera pakiet i nadaje go ponownie, żeby doszedł dalej. Ścieżka w pakiecie mówi, ile razy wolno go powtórzyć. IARU Region 1 przyjęło w 2008 r. zasady „New‑N”: stacja stała używa WIDEn‑N z N najwyżej 2, a stacja ruchoma WIDE1‑1,WIDEn‑N, też z N do 2. Typowa zalecana ścieżka domyślna to WIDE1-1,WIDE2-1, czyli dwa skoki: pierwszy przez dowolny digipeater, w tym mały „wypełniający”, drugi tylko przez digipeater o szerokim zasięgu. Aliasy RELAY, WIDE i TRACE są przestarzałe i nie należy ich stosować.

Bramka iGate przekazuje do internetowej sieci APRS‑IS pakiety, które usłyszała w eterze. Bramka dwukierunkowa potrafi też nadać do lokalnych stacji wiadomości z internetu. Z APRS‑IS korzysta serwis aprs.fi, w którym pozycje widać na mapie.

Dłoń trzyma ręczny radiotelefon dwupasmowy, na wyświetlaczu widać napisy APRS i GPS oraz częstotliwości 144.640 i 439.640. Ręczny radiotelefon z odbiornikiem GPS i wbudowanym APRS · fot. Jeff Davis, CC BY 2.0, wycinek
Maszt na dachu budynku na wzgórzu z antenami pionowymi, talerzowymi i panelowymi na tle wieczornego nieba.
Krótkofalarski węzeł przekaźnikowy na wzgórzu · fot. Ptolusque, CC BY-SA 4.0
Astronauta w module stacji kosmicznej mówi do mikrofonu radiostacji amatorskiej, trzymając notatki, wokół kable i aparatura.
Radio amatorskie na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej · NASA Johnson Space Center, Public domain
Mężczyzna siedzi na skale w lesie obok sprzętu radiowego i mówi do mikrofonu ręcznego, nad nim antena z czerwoną flagą.
Praca z terenu — radio i antena na szczycie w lesie · fot. Dave Clausen, CC BY 2.0
Radiotelefon Kenwood TH-D74E: na wyświetlaczu częstotliwość 144.800 i napis APRS
Radiotelefon ustawiony na 144,800 MHz w trybie APRS · fot. Mykhal, CC0
Koder pakietu

Twój pakiet znak po znaku

W koderze wpisujesz znak, SSID i pozycję albo pobierasz lokalizację z urządzenia przez przeglądarkę. Pakiet nie jest nigdzie wysyłany.

Przykładowa pozycja leży na Mokotowie. Pakiet tylko się wyświetla: strona niczego nie nadaje ani nie wysyła do APRS‑IS.

Rozbiór pakietu

    Pakiet w zapisie TNC2 zaczyna się od znaku z SSID, po znaku > idzie adres docelowy, potem (jeśli jest) po przecinku ścieżka, a po dwukropku dane. Bez ścieżki pakiet zaczyna się np. od SQ5CBA>APRS:!. Pozycja bez czasu zaczyna się od ! (stacja bez wiadomości) albo = (stacja z wiadomościami). Szerokość ma zawsze 8 znaków: stopnie, minuty z dwoma miejscami po kropce i N albo S. Długość ma 9 znaków, z trzycyfrowymi stopniami i E albo W. Między nimi stoi znak tabeli symboli (/ to tabela podstawowa), za długością kod symbolu, a na końcu komentarz do 43 znaków. Przykład ze specyfikacji: !4903.50N/07201.75W-Test 001234, gdzie końcowe - to symbol domu, a nie minus.

    SSID mówi, jaka to stacja. Według listy na aprs.org z 2012 r. -0 (zwykle pomijane) to główna stacja, najczęściej stała, -7 radio ręczne, a -9 główna stacja w samochodzie. Do tej samej listy odsyła instrukcja ID‑52.

    Wiadomość APRS zaczyna się od dwukropka i adresata dopełnionego spacjami do 9 znaków, potem drugi dwukropek i tekst do 67 znaków, np. :WU2Z :Testing{003. Identyfikator po klamrze (do 5 znaków alfanumerycznych) prosi o potwierdzenie: adresat odsyła wiadomość z treścią ack003 albo rej003. Wiadomość bez numeru nie jest potwierdzana.

    Gdzie słuchać

    144,800 MHz i nie tylko

    W Europie APRS pracuje na 144,800 MHz: tak podają bandplan VHF IARU Region 1 i podręcznik VHF Handbook 10.03 z lutego 2026 r. Na 70 cm bandplan IARU Region 1 wymienia 432,500 MHz jako nową częstotliwość APRS. W innych częściach świata jest inaczej, na przykład w Ameryce Północnej 144,39 MHz, a w Australii 145,175 MHz.

    W Polsce potwierdza to rejestr pozwoleń UKE. W wykazie z 14.10.2026 r. było 182 wpisów pozwoleń ze słowem APRS w rodzaju stacji (trzy z nich już wygasłe): 174 wymieniają 144,8 MHz, a 61 wymienia 432,5 MHz. ARISS podaje 145,825 MHz dla łączności pakietowej z Międzynarodową Stacją Kosmiczną; w 2022 r. pracował tam znak RS0ISS z modułu serwisowego. Zanim spróbujesz, sprawdź aktualny status digipeatera na ISS.

    Moje radia

    APRS a radia Icom: D‑PRS

    Wbudowane raportowanie pozycji w moim ID‑52E PLUS to D‑PRS: radio wysyła pozycję z wbudowanego GPS w polu danych emisji cyfrowej DV, razem z głosem. Żeby taka pozycja trafiła do sieci APRS, potrzebny jest I‑GATE, czyli przemiennik D‑STAR z bramką albo bramka simpleksowa. Instrukcja Icom pokazuje przykładową ramkę: JA3YUA-A>API52,DSTAR*:/002338h3437.38N/13534.29E>…. Po dwukropku stoi / (pozycja ze znacznikiem czasu), potem czas UTC 002338h, czyli 00:23:38, a dalej ten sam zapis współrzędnych co w koderze wyżej. Icom przypomina, że nadawanie przez przemiennik może przeszkadzać innym stacjom.

    W instrukcjach ID‑52E PLUS i IC‑9700 nie znalazłem klasycznego APRS na 1200 bodów ani wbudowanego TNC: APRS pojawia się tam tylko jako D‑PRS w trybie DV. IC‑9700 przyjmie pozycję z zewnętrznego GPS (NMEA, gniazdo DATA) albo wpisaną ręcznie. Ma też tryb FM‑DATA z dźwiękiem przez USB, więc z programowym modemem na komputerze, na przykład Dire Wolf, da się złożyć stację APRS, choć Icom nie opisuje takiego zestawu.

    Wyświetlacz radiotelefonu Icom ID-5100 z odebraną pozycją D-PRS innej stacji Icom ID‑5100: odebrana pozycja D‑PRS · fot. Daisuke2000, CC0
    Sprzęt i programy

    Czym nadawać APRS

    • Kenwood TH-D75E (Europa, 144/430 MHz) ma samodzielny digipeater APRS i może pracować jako tymczasowy digipeater w terenie.
    • Kenwood TH-D75A (USA, 144/220/430 MHz) obsługuje APRS, ma wbudowany TNC KISS oraz wiadomości i łączność przez ISS.
    • Yaesu FT5DR/FT5DE ma wbudowany modem APRS 1200/9600 bps i odbiornik GPS o 66 kanałach.
    • Yaesu FTM-310DR ma komunikację APRS 1200/9600 bps i odbiornik GPS o 66 kanałach.
    • BTECH UV-PRO jest samodzielną stacją GPS/APRS, a od firmware 0.7.11 (12.12.2024) ma TNC KISS po Bluetooth, bez osobnego TNC i kabla audio.
    • APRSdroid (Georg Lukas DO1GL, GPLv2) na Androidzie wysyła pozycję, pokazuje pobliskie stacje i przenosi wiadomości, przez APRS-IS, AFSK albo TNC po Bluetooth.
    • Dire Wolf (WB2OSZ, GPL-2.0) jest programowym modemem AX.25 oraz koderem i dekoderem APRS: 1200 bps AFSK na UKF, interfejs KISS, Windows, Linux (także Raspberry Pi) i Mac OS X.
    • PinPoint APRS jest darmowy do użytku indywidualnego na Windows 7, 8, 10 i 11: mapa, wiadomości APRS, APRS-IS, TNC KISS lub TNC2 i GPS NMEA.

    APRS w Polsce

    W Polsce pierwsze próby z APRS pojawiły się pod koniec lat 90., a pierwsze przekaźniki i bramki w 2002 r. W czerwcu 2003 r. SP3BTT i SP3LYR zorganizowali warsztaty „Tama APRS” z udziałem około 60 krótkofalowców, a w styczniu 2004 r. powstała Polska Grupa APRS, klub PZK. Stronę aprs.pl w październiku 2026 r. trudno było otworzyć, więc aktualne zalecenia sprawdzaj u lokalnych operatorów digipeaterów. W wykazie pozwoleń UKE z 14.10.2026 r. było 168 wpisów dotyczących przekaźników APRS (razem z kilkoma wygasłymi), w Warszawie m.in. SR5NWA, SR5TM i SR5E. Pozwolenie nie oznacza jednak, że stacja akurat działa.

    Źródła

    Skąd te formaty i liczby

    1. APRS Protocol Reference APRS101, wersja 1.0.1 (2000) · www.aprs.org
    2. B. Bruninga WB4APR: lista SSID (2012) i zasady New‑N · www.aprs.org
    3. IARU Region 1: bandplan VHF i VHF Handbook 10.03 (2026) · www.iaru-r1.org
    4. APRS‑IS: opis sieci i bramek · www.aprs-is.net
    5. ARISS: pakiety APRS przez ISS · www.ariss.org
    6. Icom: D‑STAR D‑PRS Guide (sierpień 2026) oraz instrukcje ID‑52A/E PLUS i IC‑9700 · www.icomjapan.com
    7. UKE: wykaz pozwoleń radiowych (stan na 14.10.2026) · www.uke.gov.pl
    8. Strony producentów: Kenwood, Yaesu, BTECH; projekty APRSdroid, Dire Wolf, PinPoint APRS
    Następny krok

    Sprawdź, kto jest na mapie

    W koderze zobaczysz pakiet ze swoim znakiem, zanim cokolwiek wyślesz w eter. Ruch na mapie sprawdzisz na aprs.fi, a D-STAR opisuję w poradniku D-STAR.