Filip
Prywatna stacja krótkofalarska. Łączności na pasmach 2 m, 70 cm i 23 cm — najczęściej przez przemienniki SR5W „Wanda” (2 m, 145.750) i SR5RR „Iberyjska” (70 cm, 439.275) — oraz mój własny samouczek alfabetu Morse'a, który możesz uruchomić w przeglądarce.
Mapa przemienników 2 m i 70 cm 438 przemienników · CTCSS · najbliższe od Ciebie · plik CHIRP Nowość Giełda krótkofalarska bezpłatne ogłoszenia · sprzedaj, kup, zamień albo oddaj sprzęt
Około dwustu krótkofalowców, ognisko, grill, kiełbaski i balon stratosferyczny z nadajnikiem telewizji DVB-S2. Bywalcy Wandy — SP5MAK, SQ5PIT, SQ5DAN, SP5XVS i SP5MOR — Marian SQ4MN i ja, pamiątkowe identyfikatory i grzyby z okolicznych lasów. A obok zagadka dnia: po co Marian wszedł na ławkę?
Filip SQ5CBArelacja i zdjęcia · Centrum Edukacji Leśnej
PRZED13:25:00
PO13:25:41
Budowa anten, propagacja, łączność kryzysowa i praktyka na pasmach. Najnowszy artykuł otwiera się pierwszy, starsze przewiniesz strzałkami.
0–30 MHz · w przeglądarce · bez licencji
grafika: SQ5CBA
Odbiorniki krótkofalowe w przeglądarce: jak działają, dwanaście sprawdzonych odbiorników z odległością od Ciebie, co warto posłuchać na początek i wskaźnik beaconów NCDXF, który pokazuje, kto nadaje w tej sekundzie.
Czytaj artykuł →
144,800 MHz · AX.25 · WIDE1-1,WIDE2-1
grafika: SQ5CBA
Droga pakietu od radia przez digipeatery i iGate do aprs.fi, koder pakietu pozycji z rozbiorem znak po znaku, częstotliwości, wiadomości APRS i to, jak wygląda to z ID‑52E PLUS i IC‑9700 (D‑PRS).
Czytaj artykuł →
2981 parków PL- · 211 szczytów SP
grafika: SQ5CBA, dane POTA i SOTA
Zasady aktywacji parków i szczytów, interaktywna mapa wszystkich polskich referencji z najbliższymi od Ciebie, strefa aktywacji SOTA, punktacja w SP i porównanie z WWFF.
Czytaj artykuł →
9 × 14 cm · biuro QSL PZK · Czarnowo
grafika: SQ5CBA
Co musi być na karcie, jak działa biuro QSL PZK od oddziału po Czarnowo, ile kosztuje i jak długo idzie karta, direct i znikające IRC, LoTW i eQSL oraz generator własnej karty do pobrania.
Czytaj artykuł →
16–25.10 · JOTA · Orionidy · CQ WW
grafika: SQ5CBA
Cztery wydarzenia w dziesięć dni: JOTA‑JOTI, maksimum Orionidów, 48 godzin CQ WW DX SSB i zmiana czasu w środku zawodów. Odliczanie na żywo, mapa nieba z radiantem, punktacja CQ WW z Polski i zegary UTC i PL.
Czytaj artykuł →
IC‑9700 · LAN · panel w przeglądarce
zrzut z prawdziwego panelu
Panel radia w przeglądarce w dwa wieczory: analogowe mierniki, PTT i dźwięk przez laptopa, panorama pasma, FT8 z przyciskiem AUTOMAT i dziennik z QRZ.com. Jak powstawał, jak działa i dziesięć pułapek po drodze.
Czytaj artykuł →
144,174 MHz · FT8 · SQ5CBA ⇄ SP5EBH
grafika: prawdziwe tony z WSJT‑X
Moja pierwsza łączność FT8 z IC‑9700 sterowanym przez sieć: odtwarzacz z prawdziwymi tonami, anatomia sygnału, zegar okresów na żywo, mapa 15 stacji, które mnie odebrały, dziesięć pułapek i to, jak przy radiu pomagał Claude Code.
Czytaj artykuł →
90–110 km · 144,360 · MSK144 · do ok. 2100 km
fot. ESO/C. Malin · CC BY 4.0
Ślad meteoru sto kilometrów nad Ziemią przez ułamek sekundy odbija fale 2 m na odległość do ok. 2100 km. Jak to działa, jak brzmią ping i burn, MSK144 w WSJT‑X, nasłuch radaru GRAVES i wskaźnik rojów na żywo dla Warszawy.
Czytaj artykuł →
1 km = 1 pkt · SPAC · IARU · FM
fot. Dominic Cleal · CC BY‑SA 2.0
Kalendarz, który sam odlicza czas do najbliższych zawodów: SPAC, FT8 Activity, IARU i maratony tylko na FM. Do tego raport 59 001 KO02ME, punkty za kilometry, lokator, plik EDI i pierwszy start krok po kroku.
Czytaj poradnik →
144,300 · 432,200 · inwersja · duct
fot. Milan Bališin · CC BY-SA 4.0
Wyż, mgła i cisza w powietrzu to znak, że pasmo może się otworzyć na setki kilometrów. Jak działa kanał troposferyczny, o której godzinie słuchać, gdzie wołać, dlaczego pionowa antena gubi SSB i jak czytać naszą mapę tropo.
Czytaj poradnik →
2 m · 70 cm · kalkulator · NEC-2
fot. US Forest Service · domena publiczna
Dookólna antena na przemienniki z rurki hydraulicznej, trójnika i kolanka. Kalkulator wymiarów z NEC‑2 dla pięciu materiałów, budowa, dławik na kablu, strojenie NanoVNA i Slim Jim. Do tego odpowiedź, czy J-pole na 2 m działa na 70 cm (w skrócie: nie).
Czytaj poradnik →
złącze · kabel · maszt · SWR
fot. Vestman · CC BY 2.0
Pomiar kabla z rozwartym końcem (i dlaczego mokry kabel potrafi poprawić SWR), uszczelnienie złącza dwiema taśmami w dobrej kolejności, pętla ociekowa, lód na antenie, maszt, uziemienie i odgromnik. Na końcu lista kontrolna do odhaczania.
Czytaj poradnik →
2 m · 70 cm · 50 Ω · NEC-2
fot. L. Carswell / USFWS · domena publiczna
Trzy projekty do zbudowania samemu: Yagi 5 el. na 2 m (10,7 dBi), 7 el. na 70 cm (12,5 dBi) i ręczna dwupasmówka na satelity. Wymiary policzone w NEC‑2, rysunki, korekta belki, zasilanie 50 Ω bez dopasowania, strojenie NanoVNA i montaż na maszcie.
Czytaj poradnik →
Kp ≥ 5 · 144,050 MHz CW
fot. vadim.nefedov / Freepik
Przy burzy geomagnetycznej pasmo 2 m zaczyna syczeć z północy. Dlaczego antena patrzy na zorzę, a nie na korespondenta, jak brzmi sygnał i co znaczy raport 55A. Na stronie działa wskaźnik szansy na zorzę na żywo.
Czytaj artykuł →
S1–S9 · +60 dB · 6 dB na działkę
fot. Chaz360 · CC BY-SA 4.0
Ile to jest S9 w mikrowoltach, dlaczego dwa radia pokazują ten sam sygnał inaczej i co naprawdę daje 100 W zamiast 5 W. Skala S według IARU, szum kTB, uczciwy raport RST i kalkulator, który przelicza dBm, µV, waty i S-jednostki.
Czytaj artykuł →
3760 · 7110 kHz · 145,500 MHz
Przy blackoucie stacje bazowe pracują kilka godzin na akumulatorach, a radio na własnym prądzie — tak długo, jak starczy baterii. Plan łączności PACE z kartą do druku, częstotliwości kryzysowe IARU, NVIS na 80 i 40 m, go-box i depesza według procedury IARU.
Czytaj artykuł →
S9 = −73 dBm · 1 S = 6 dB
fot. Retired electrician · CC0
Nagle stoi S7 szumu, którego wczoraj nie było. Prawie nigdy nie jest to propagacja — to zasilacz, falownik, taśma LED albo urządzenie sąsiada. Test głównym wyłącznikiem rozstrzyga w pięć minut, katalog brzmień podpowiada, czego szukać, a jeśli źródło jest poza domem — jest ścieżka przez UKE.
Czytaj poradnik →
145,750 · −0,6 MHz · 127,3 Hz
fot. waiamcia · CC BY 2.0
Żeby otworzyć przemiennik, radio musi znać cztery rzeczy: częstotliwość, offset, ton CTCSS i numer kanału. Pokazuję to na Wandzie: z klawiatury Baofenga, w menu Yaesu i Icoma, w CHIRP-ie z gotowym plikiem kanałów i z testem przed pierwszym QSO.
Czytaj poradnik →
1240–1300 MHz · 23 cm
Pasmo 23 cm to wejście w świat mikrofal. Krótka fala oznacza malutkie, ale bardzo kierunkowe anteny — parabole i długie Yagi — pracę przez przemienniki, coraz popularniejsze emisje cyfrowe, a nawet ATV, czyli amatorską telewizję. Tu liczy się precyzja: kilka stopni obok i sygnału już nie ma.
LEO · QO-100 · 145/435 MHz
Nad naszymi głowami krąży flota satelitów amatorskich — od niskoorbitalnych „ptaków” FM po geostacjonarny QO-100, dostępny non-stop od Brazylii po Tajlandię. Ręczna antena, radio dwupasmowe i znajomość momentu przelotu wystarczą, by przez transponder na orbicie odezwać się do stacji oddalonej o tysiące kilometrów.
Czytaj cały artykuł →Cała moja praca na 2 m i 70 cm wisi na jednym maszcie na kominie kamienicy — wysoko ponad kalenicą i koronami drzew.
powiększ ⤢
powiększ ⤢
powiększ ⤢
powiększ ⤢
powiększ ⤢
powiększ ⤢
powiększ ⤢
Nadaję przez Diamond X-200N — dwupasmową pionówkę 144 / 430 MHz, 2,5 m. Współfazowa: 2 × 5/8 λ na dwójce i 4 × 5/8 λ na siedemdziesiątce. Spłaszczona charakterystyka posyła energię w stronę horyzontu — tam, gdzie są przemienniki i korespondenci.
Maszt stoi na kominie kamienicy na Mokotowie, ponad kalenicą i koronami drzew — liczy się tu nie sam zysk, tylko wysokość zawieszenia. Do radia biegnie 28 m kabla HyperFlex 10 Sahara FT8: ok. 1,3 i 2,4 dB straty.
Więcej o antenie i torze antenowymKrótkofalarstwo to dla mnie połączenie inżynierii z praktyką operatorską — i frajda z każdej udanej łączności.
Nazywam się Filip. Urodziłem się na Mokotowie i mieszkam tu od zawsze — i to właśnie stąd pracuję na pasmach amatorskich pod znakiem SQ5CBA. Radiotechnika ciągnęła mnie od dawna; pozwolenie radiowe uzyskałem w 2026 roku, więc na pasmach jestem świeżym operatorem — z tym większym apetytem na eter.
Interesują mnie łączności radiowe, telegrafia CW, budowa i strojenie anten oraz wszystko, co dzieje się między nadajnikiem a jonosferą. Na co dzień pracuję na częstotliwościach amatorskich VHF i UHF — od analogowego FM przez przemienniki po emisje cyfrowe C4FM i D-STAR — a do tego zapuszczam się w mikrofalowe pasmo 23 cm.
Ta strona to moja radiowa wizytówka oraz miejsce na projekty — w tym autorski trener kodu Morse'a, którym uczę się i utrwalam znaki CW. Jestem otwarty na nowe znajomości i ciągłe poszerzanie wiedzy — jeśli usłyszysz mnie na paśmie, śmiało wołaj. Do usłyszenia, 73!
Od mikrofalowego pasma 23 cm po ręczniaka do plecaka — każda z tych radiostacji ma u mnie inne zadanie.
Transceiver 2 m / 70 cm / 23 cm
Icom IC-9700
all-mode, SDR, praca full-duplex przez satelity
Mobil VHF · 85 W
Yaesu FT-3185E ASP
mocarny mobil do pracy przez przemienniki
Ręczny · cyfrowy D-STAR
Icom ID-52E PLUS
flagowy ręczniak, widmo pasma z wodospadem
Ręczny · cyfrowy C4FM
Yaesu FT-5D
C4FM i Fusion, dwa odbiorniki naraz
Ręczny · FM
Yaesu FT-4XE
mały, tani i niezniszczalny — do plecaka
Kilka krótkich punktów, które dobrze pokazują, na czym polega magia krótkofalarstwa.
W dobrych warunkach fale odbijają się od warstw atmosfery i docierają setki lub tysiące kilometrów dalej.
Przy dobrej antenie i właściwym momencie nawet kilka watów pozwala zrobić ciekawą, daleką łączność.
Telegrafia jest czytelna przy słabych sygnałach i zajmuje bardzo wąskie pasmo — idealna na trudne warunki.
Identyfikuje stację i operatora podczas łączności. Mój znak na pasmach amatorskich to SQ5CBA.
Dipol, antena pionowa albo Yagi potrafią całkowicie odmienić zasięg i charakter pracy na paśmie.
Dobra praktyka operatorska to porządek na częstotliwości i szacunek dla innych stacji na paśmie.
Piknik w Celestynowie, łączności przez przemienniki, anteny Mariana SQ4MN i spotkanie na moście: 7 ostatnich wpisów w jednym miejscu. Wybierz zakładkę, najnowszy wpis otwiera się pierwszy.
Około dwustu krótkofalowców w lesie Centrum Edukacji Leśnej: ognisko, grill, kiełbaski, kawa i herbata, prelekcje w wiacie i balon stratosferyczny z nadajnikiem telewizji DVB-S2. Była ekipa z Wandy — SP5MAK, SQ5PIT, SQ5DAN, SP5XVS, SP5MOR — Marian SQ4MN, pamiątkowe identyfikatory i grzyby z okolicznych lasów.
Na osobnej stronie: program, zdjęcia i śledztwo w sprawie ławki — 41 sekund, które zmieniły układ sił w kadrze. Cała relacja →
Z mojego QTH na Starym Mokotowie wchodzę na przemiennik SR7KI na Łysej Górze. W linii prostej to 149,8 km prosto na południe, a antena SR7KI wisi 120 m nad szczytem, na wieży RTCN Święty Krzyż. Linii wzroku nie ma: przez 25 km fala leci za horyzontem i dociera, bo ugina się na jego krawędzi.
Na osobnej stronie jest mapa trasy, przekrój terenu z bilansem łącza, ciekawostki o Łysej Górze (z gołoborza sfotografowano kiedyś nocną Warszawę) i gotowe ustawienia SR7KI: 438,725 MHz, wąskie FM, CTCSS 88,5 Hz, sieć FM-LINK. Cały wpis →
12 września, przed zachodem słońca, na polu pod Topolą Szlachecką w gminie Łęczyca nawiązałem z ręcznego Icoma ID-52E PLUS łączność przez przemiennik SR7KU w Kutnie. W linii prostej to 18,7 km na północny wschód, prawie dokładnie tyle, ile wynosi horyzont radiowy dla radia trzymanego w ręku i anteny przemiennika 12 metrów nad ziemią.
SR7KU pracuje w FM na 70 cm: słuchasz na 438,925 MHz, nadajesz na 431,325 MHz z tonem CTCSS 82,5 Hz. Na osobnej stronie jest mapa trasy, przekrój terenu z krzywizną Ziemi i strefą Fresnela, karta przemiennika i gotowe ustawienia radia z plikiem do CHIRP. Cały wpis →
Marian SQ4MN zbudował antenę na dwa pasma naraz, 2 m i 70 cm, z elementów, które zostały mu po budowie dwóch wcześniejszych anten. Aluminiowe pręty, zamiast czekać na „kiedyś”, dostały wspólny bom, a między nimi stanął lśniący dipol zamknięty z miedzianej rurki. W tle, jak zwykle u Mariana, wieżowce centrum Warszawy.
„Działa doskonale” — pisze Marian. Liczb jednak nie poda: „Nie publikuję parametrów, bo uznano by to za oszustwo z mojej strony. Nie ma jej nigdzie w literaturze, bo powstała w mojej głowie.” Za najciekawszy element uważa dipol: pętla z rurki miedzianej to jego autorskie rozwiązanie, które stosuje też w innych antenach. „Nie lubię dipoli otwartych” — dodaje.
Dwie ciekawostki na koniec. Dipol zamknięty ma cztery razy wyższą impedancję niż zwykły (około 290 Ω zamiast 73 Ω), a elementy bierne anteny Yagi obniżają ją w okolice 50–75 Ω. A 3 × 145 MHz = 435 MHz, czyli środek pasma 70 cm. Więcej fizyki, historia anteny Yagi i „utajniona” karta parametrów czekają na osobnej stronie. Cały wpis →
Najczęściej używany przemiennik 2 m w Warszawie dostał osobną stronę. SR5W „Wanda” nadaje na 145.750 MHz z anteny na szczycie 300-metrowego komina Ciepłowni Kawęczyn, więc pięć watów z ręcznego radia słyszy pół Mazowsza. Na stronie: gotowe ustawienia FM i DMR z przyciskiem „kopiuj” i plikiem do CHIRP, mapa horyzontu radiowego z odległościami do miast, animowany schemat działania przemiennika i etykieta pracy.
Jest też historia udokumentowana w publicznych wykazach: Wanda figuruje na liście PZK z 2008 roku, w 2010 milczała na czas odnowienia pozwolenia, a od 2025 ma nowe pozwolenie do 2030 i pracuje w trybie mieszanym FM + DMR. Zdjęcia komina pochodzą z Wikimedia Commons, z wolnych licencji. Cała strona Wandy →
Marian SQ4MN przysłał zdjęcie nowej postaci swojej anteny na 70 cm: długa Yagi z pionowymi elementami wisi na balkonie wysokiego piętra, a na horyzoncie rysują się wieżowce centrum Warszawy. Nowość kryje się pod bomem — biegnie tam druga, grubsza rura, zakotwiczona w masywnej obejmie na stalowym wysięgniku i sięgająca aż do reflektora. Zamiast anteny wiszącej na jednym uchwycie przy maszcie mamy sztywną ramę o dwóch punktach podparcia.
Różnica jest większa, niż się wydaje. Ugięcie wspornika rośnie z sześcianem długości, a napór wiatru — z kwadratem prędkości: dwa razy szybszy wiatr to cztery razy większa siła na końcu bomu. Druga podpora zbija ugięcie o rząd wielkości, obejmy przestają pracować, a kabel nie przeciera się na krawędziach.
„Nie zauważyłem pogorszenia parametrów” — pisze Marian. I słusznie: rura równoległa do bomu leży prostopadle do elementów, więc dla pionowo spolaryzowanej fali jest niemal przezroczysta — tak samo jak sam bom. Charakterystyka i SWR zostały tam, gdzie były.
Dzień później doszło ujęcie z ulicy. Z chodnika widać całą scenę: Yagi wychodzi daleko poza obrys balkonu i sąsiaduje z dwoma talerzami satelitarnymi, a piętro wyżej powiewa biało-czerwona flaga — jakby ktoś już testował wskaźnik wiatru. Dobra wiadomość dla konkursu: wstążeczkę będzie widać z poziomu ulicy.
SQ5PIT zaproponował, żeby na antenie zawisła wstążeczka — krótkofalarski wskaźnik wiatru, jak telltale na wantach jachtu. Marian ogłasza konkurs: gdzie ją przyczepić? Na reflektorze, żeby powiewała jak ogon komety? Na ostatnim direktorze, jak proporzec na dziobie? A może na nowej podporze — żeby było widać, czy w ogóle jeszcze coś drga? Odpowiedzi wpisujcie do księgi gości.
Spotkaliśmy się we trzech na Moście Świętokrzyskim — klasyczne eyeball QSO, czyli łączność twarzą w twarz. Powód tłumu wokół: częściowe zaćmienie Słońca, które w Polsce wypadło dokładnie w momencie zachodu — tarcza schowała się za horyzont z wyraźnie „odgryzionym” brzegiem. Pas całkowitego zaćmienia szedł tego dnia nad Grenlandią, Islandią i północną Hiszpanią.
Most okazał się też niezłym QTH-em: kilkanaście metrów nad wodą i otwarty horyzont w obie strony rzeki — na 2 m i 70 cm taka „darmowa wysokość” robi więcej niż najlepszy przedwzmacniacz.
Cień Księżyca lokalnie osłabia jonizację jonosfery, więc propagacja na pasmach zaczyna zachowywać się jak w nocy. Przy dużych zaćmieniach organizowane są masowe pomiary — jak Solar Eclipse QSO Party projektu HamSCI.
Szczyt roju Perseid wypada w połowie sierpnia. Ślad jonizacyjny po meteorze odbija fale na 2 m i 6 m, dając łączności na ponad tysiąc kilometrów, które trwają ułamek sekundy — do ich wyłapywania służy emisja MSK144.
W polskich znakach cyfra wskazuje okręg wywoławczy: SQ4MN to północno-wschodnia Polska, a SQ5CBA i SP5MAK — Mazowsze. Prefiksy SP i SQ różni głównie to, kiedy znak został wydany.
Każda kreska wychodzi z mojego QTH na Mokotowie i kończy się w lokatorze stacji, z którą zrobiłem QSO. Kilka łączności z tym samym miejscem to jedna kreska — najedź na nią albo dotknij, a zobaczysz znaki.
Pełna mapa i cały log →Dane z mojego logu QRZ (07.07.2026 – 13.09.2026, 2 m i 70 cm FM). Punkt to środek 6-znakowego lokatora (kwadrat ok. 6 × 5 km), a kreska to odległość w linii prostej, nie droga sygnału — część łączności szła przez przemienniki SR5W „Wanda” i SR5RR „Iberyjska” z bramką Echolink. Granica Warszawy i Wisła © autorzy OpenStreetMap.
Dyplomy okolicznościowe zdobyte podczas aktywności na pasmach — każdy to seria potwierdzonych łączności.
powiększ ⤢
Dyplom za łączności ze stacją okolicznościową HF50SPK, nadającą z okazji 50-lecia Suwalskiego Parku Krajobrazowego — najstarszego parku krajobrazowego w Polsce (1976–2026).
powiększ ⤢
Dyplom specjalny za nawiązanie łączności ze stacją okolicznościową SP5DUCH podczas wakacyjnej akcji dyplomowej „Wakacje z Duchami w Eterze” — spotkanie z duchem zamczyska w eterze.
powiększ ⤢
Podziękowanie za udział w akcji dyplomowej upamiętniającej Zakłady Mechaniczne „Ursus” — legendarną warszawską fabrykę ciągników. Klasyfikacja końcowa: 67. miejsce z dorobkiem 40 punktów w 8 łącznościach.
powiększ ⤢
Dyplom „Wakacyjny Chillout” przyznany za udział i pozytywną energię w wakacyjnej akcji krótkofalarskiej „Lato z Radiem w Eterze” — szum fal, odrobina eteru i pełen relaks, czyli krótkofalarstwo w wersji plażowej.
Stacja pracuje ze Starego Mokotowa w Warszawie — róg Rakowieckiej i Opoczyńskiej, rzut beretem od Pola Mokotowskiego.
© OpenStreetMap
Antena pracuje w samym sercu Mokotowa. Najbliższy punkt orientacyjny: stacja metra Pole Mokotowskie. Kliknij mapę, żeby otworzyć pełną wersję.
Stacja po drugiej stronie mówi głosem, ty odpowiadasz do mikrofonu, a symulator sprawdza znak, raport, QTH i 73. Przemiennik, simpleks z QSY i zawody UKF, na koniec karta QSL. Wszystko bez nadajnika.
Interaktywny trener CW: drzewo znaków, nasłuch, nadawanie i dekodowanie. Ćwicz tempo i utrwalaj litery wprost w przeglądarce — bez instalacji.
Wszystko, co jest na sq5cba.pl, w jednym miejscu: poradniki dla początkujących, ściągi do egzaminu, kalkulatory antenowe i dane na żywo.
Pytanie, karta QSL, umówione QSO albo po prostu „słyszałem Cię na paśmie" — śmiało.
Jestem otwarty na nowe znajomości — jeśli masz pytanie o sprzęt, przemienniki, chcesz umówić łączność albo potwierdzić QSO, zostaw wiadomość. Odpisuję na podany adres e-mail.
