Strona główna / Poradnik / Jak zdobyć licencję

Poradnik · start w krótkofalarstwie

Jak zdobyć licencję krótkofalarską

Od pierwszego „chcę nadawać” do własnego znaku wywoławczego dzieli Cię jeden test i jeden wniosek. Poniżej cała droga według przepisów obowiązujących od 1 maja 2026: którą kategorię wybrać, jak się uczyć, gdzie i za ile zdaje się egzamin, co zrobić z zaświadczeniem i jak wybrać znak, z którym zostaniesz na 25 lat.

32 pytania · 75% w każdym dziale 150 zł egzamin + 82 zł pozwolenie pozwolenie na 25 lat bez Morse’a

Droga krok po kroku Samouczek: 521 pytań

Krótkofalowiec przy przenośnej radiostacji KF podczas Field Day — ręka na pokrętle strojenia, obok mikrofon

Podstawy

Po co w ogóle licencja

Nasłuch jest wolny dla każdego. Nadawanie na pasmach amatorskich wymaga pozwolenia radiowego — i to ono jest tą „licencją”.

Pozwolenie radiowe, czyli Twój znak

W Polsce „licencja krótkofalarska” to formalnie pozwolenie radiowe w służbie radiokomunikacyjnej amatorskiej, wydawane przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Zapisane są w nim trzy rzeczy: Twój znak wywoławczy, kategoria (co i z jaką mocą wolno) oraz okres ważności — dziś do 25 lat.

Bez pozwolenia legalnie zostaje CB na 27 MHz i radiotelefony PMR446 — bez własnego znaku, bez przemienników, bez fal krótkich i bez satelitów. Z pozwoleniem kategorii 1 masz:

wszystkie pasma amatorskie — od 137 kHz po mikrofale, mocą do 500 W
przemienniki, satelity i ISS — w tym łączności z astronautami, jak na zdjęciu obok
znak rozpoznawalny na całym świecie i wpis w międzynarodowych bazach
wyjazdy bez papierologii — kategoria 1 spełnia zalecenie CEPT T/R 61-01, więc w większości Europy nadajesz na polskim pozwoleniu

Alfabetu Morse’a nie musisz znać. Egzamin to test wyboru z jawnej bazy pytań, a jego zdanie jest realne dla każdego, kto poświęci kilka wieczorów.

Astronautka Susan Helms w słuchawkach przy stacji radioamatorskiej w module Zaria na ISS

Wybór

Kategoria 1 czy kategoria 3

Od 2026 roku są dwie drogi dla osób fizycznych. Różnica jest w uprawnieniach, nie w cenie egzaminu.

	Kategoria 1	Kategoria 3
Pasma	wszystkie amatorskie	12 zakresów: 160, 80, 40, 30, 20, 17, 15, 12 i 10 m, 2 m, 70 cm oraz 3 cm (10 GHz)
Moc nadajnika	do 500 W	do 100 W
Wiek	rozporządzenie z 2026 r. nie ustala dolnej granicy; poniżej 18 lat — pisemna zgoda rodzica do zgłoszenia na egzamin i do wniosku o pozwolenie
Za granicą	CEPT T/R 61-01 (HAREC) — niemal cała Europa i wiele krajów poza nią	zalecenie ECC (05)06 — tylko część krajów
Egzamin	pełny zakres: technika, bezpieczeństwo, procedury, przepisy	węższy zakres, osobne materiały „kategoria 3”
Opłata za egzamin	150 zł (75 zł do 18 lat)	150 zł (75 zł do 18 lat)
Ważność pozwolenia	do 25 lat	do 25 lat
Stare świadectwa	klasa A lub B — wniosek bez egzaminu	klasa C lub D — wniosek bez egzaminu

★

Moja rada: idź od razu po kategorię 1. Egzamin kosztuje tyle samo, nauka to kilka wieczorów więcej, a różnica w uprawnieniach zostaje na 25 lat. Kategoria 3 ma sens dla młodszego dziecka albo kogoś, kto chce mniejszy zakres nauki na start — na jedynkę można zdać później.

Droga

Od zera do znaku w siedmiu krokach

Wszystko według rozporządzenia z 19 marca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 406) i informacji UKE. Realny czas całości: od miesiąca do trzech.

Wybierz kategorię i sprawdź wiek

Rozporządzenie z 2026 r. nie ustala dolnej granicy wieku dla kategorii 1 i 3. Jeśli nie masz 18 lat, do zgłoszenia na egzamin i do wniosku o pozwolenie dołączasz pisemną zgodę rodzica lub opiekuna, a na samym egzaminie może być z Tobą opiekun prawny. Masz stare świadectwo klasy A, B, C lub D? Pomijasz egzamin i idziesz prosto do kroku 7.

Naucz się z jawnej bazy pytań

UKE publikuje materiały pomocnicze z pytaniami — ale bez odpowiedzi. Tu masz wszystkie 521 pytań kategorii 1 z odpowiedziami i wyjaśnieniami oraz egzamin próbny, który liczy wynik dokładnie jak komisja. Godzina dziennie przez dwa–cztery tygodnie wystarcza; elektronik zrobi to w tydzień.

521 pytań = 338 technika · 40 bezpieczeństwo · 75 procedury · 68 przepisy

Wybierz termin z harmonogramu

W 2026 r. UKE zaplanował 235 sesji w 16 miastach — w Warszawie i delegaturach: Kraków, Poznań, Wrocław, Gdynia, Łódź, Szczecin, Lublin, Białystok, Olsztyn, Rzeszów, Kielce, Opole, Bydgoszcz, Zielona Góra i Siemianowice Śląskie. Większość miast ma sesję raz–dwa razy w miesiącu, a zapisać się możesz w dowolnym mieście — nie ma regionalizacji. Harmonogram na cały rok (PDF) urząd publikuje do 31 grudnia.

Zapłać za egzamin

150 zł (75 zł, jeśli w dniu zgłoszenia nie masz 18 lat) na rachunek dochodów UKE 75 1010 1010 0060 4422 3100 0000, w tytule „Imię i nazwisko za egzamin radioamatorski”. Zachowaj potwierdzenie — będzie potrzebne w kolejnym kroku.

Zgłoś się na egzaminy.uke.gov.pl

Zgłoszenie składasz w serwisie egzaminy.uke.gov.pl najpóźniej 7 dni przed sesją, załączając skan potwierdzenia przelewu (i zgodę rodzica, jeśli dotyczy). Jeśli system nie pozwala się zapisać, to znaczy, że nie ma już miejsc albo do sesji zostało mniej niż 7 dni. Zmiana planów? Udział można odwołać do 14 dni przed egzaminem, a opłata wraca na wniosek w 30 dni. Problemy techniczne z zapisami: egzaminy@uke.gov.pl.

Zdaj test

Egzamin jest pisemny i jednoetapowy — od 1 maja 2026 nie ma części ustnej. W praktyce to 32 pytania testowe, po 8 z każdego z czterech wymogów, a zaliczenie wymaga co najmniej 75% w każdym wymogu osobno (6 z 8). Pytania są jednokrotnego wyboru z trzema odpowiedziami, na każdy przedmiot masz maksymalnie 8 minut. Wynik poznajesz zaraz po sprawdzeniu. Oblałeś, ale zaliczyłeś choć jeden dział? Przysługuje Ci jedna poprawka (75 zł, młodzież 35 zł) tylko z oblanych działów, do końca następnego roku kalendarzowego.

rozporządzenie dopuszcza 5–20 pytań na wymóg i tryb zdalny — zapisy zdalne UKE zapowiada „w późniejszym terminie”

Zaświadczenie → wniosek o pozwolenie → znak

Po zdanym egzaminie UKE z urzędu wydaje zaświadczenie (od 12 listopada 2024 nie ma już świadectw operatora). Samo zaświadczenie nie pozwala nadawać — składasz wniosek RA-1-i (kategoria 1) lub RA-3-i (kategoria 3) z maksymalnie trzema propozycjami znaku, płacisz 82 zł opłaty skarbowej na konto Urzędu Miasta Warszawy 21 1030 1508 0000 0005 5000 0070 (tytuł „Wydanie amatorskiego pozwolenia radiowego”) i składasz wniosek elektronicznie przez e-Doręczenia z podpisem elektronicznym albo papierowo z własnoręcznym podpisem — pocztą na ul. Giełdową 7/9, 01-211 Warszawa lub osobiście w UKE i delegaturach. Pozwolenie dostajesz w ciągu 6 tygodni od kompletnego wniosku. Od tej chwili możesz nadawać.

formularze: pozwolenia amatorskie — BIP UKE

Test

Jak wygląda egzamin

Cztery wymogi egzaminacyjne, każdy oceniany osobno. Dwadzieścia punktów z trzydziestu dwóch może nie wystarczyć, jeśli jeden dział zawali.

⚡

Technika

Wiadomości techniczne i umiejętności z zakresu radioelektroniki. Prąd, fale, anteny, linie zasilające, modulacje, budowa nadajnika i odbiornika. Najobszerniejszy dział — 338 pytań w bazie.

🛡

Bezpieczeństwo

Bezpieczeństwo pracy przy urządzeniach elektrycznych i radiowych. Zasilanie, wysokie napięcia, praca na wysokości, pole elektromagnetyczne, kompatybilność z sąsiadami. 40 pytań.

📻

Procedury

Procedury i przepisy operatorskie. Literowanie, znaki Q, raport RST i skróty, jak wywołać, jak odpowiedzieć, co wolno mówić w eterze. 75 pytań.

Przepisy

Przepisy dotyczące radiokomunikacyjnej służby amatorskiej. Prawo komunikacji elektronicznej, rozporządzenie o pozwoleniach, plan pasm, CEPT i Regulamin ITU. 68 pytań.

Co dostajesz po egzaminie

Do listopada 2024 zdający otrzymywał świadectwo operatora — dokument jak ten obok, wydany jeszcze przez Państwową Agencję Radiokomunikacyjną w 1993 roku, z nadrukiem HAREC. Dziś w tym miejscu jest zaświadczenie o pozytywnym wyniku egzaminu, które UKE wydaje niezwłocznie i z urzędu (art. 143 ust. 2 Prawa komunikacji elektronicznej).

Zaświadczenie to tylko przepustka do wniosku. Dokumentem, który daje prawo nadawania i który pokazujesz kontroli albo urzędowi za granicą, jest pozwolenie radiowe z Twoim znakiem. Stare świadectwa klasy A–D zachowują ważność i również uprawniają do złożenia wniosku.

Na egzamin zabierz ważny dokument tożsamości ze zdjęciem — komisja weryfikuje tożsamość przed testem.

Świadectwo radiooperatora klasy B w służbie amatorskiej wydane przez PAR w 1993 roku, z nadrukiem HAREC

Najczęstsza wpadka: ktoś ma 26 punktów z 32, ale w „przepisach” tylko 5 z 8 — i egzamin jest niezdany. Dlatego ucz się równo; samouczek pokazuje postęp osobno dla każdego działu i losuje częściej to, w czym się mylisz.

Pieniądze

Ile to kosztuje

Jednorazowo. Pozwolenie nie ma opłat rocznych, a znak jest Twój na cały okres ważności.

Pozycja	Dorosły	Do 18 lat
Egzamin	150 zł	75 zł
Egzamin poprawkowy (tylko jeśli potrzebny)	75 zł	35 zł
Opłata skarbowa za pozwolenie	82 zł	82 zł
Razem na start (bez poprawki)	232 zł	157 zł
Duplikat pozwolenia · pełnomocnictwo	24 zł · 17 zł	24 zł · 17 zł
Ważność pozwolenia kategorii 1 i 3	do 25 lat

Tożsamość

Twój znak wywoławczy

Wybierasz go raz — i zostaje z Tobą przez cały okres ważności pozwolenia. Warto poświęcić mu chwilę.

Prefiks, cyfra, sufiks

Znak składa się z prefiksu (SP, SQ, SO, HF, SN albo 3Z; SR jest zarezerwowane dla stacji bezobsługowych, czyli przemienników), cyfry 0–9 i maksymalnie czterech znaków, z których ostatni musi być literą. Cyfra tradycyjnie odpowiada okręgowi: 5 to Mazowsze, 9 — Małopolska i Śląsk, 1 — Pomorze Zachodnie, 4 — Warmia, Mazury i Podlasie.

Sprawdź zajętość w wykazie amator.uke.gov.pl — do wniosku wpisujesz do trzech propozycji
Literowalność — znak będziesz dyktować setki razy: Sierra Quebec Five Charlie Bravo Alfa. Unikaj zbitek, które w fonii brzmią podobnie
Krótkie sufiksy (dwuliterowe) są rozchwytywane; trzyliterowe łatwo dostać od ręki
Bez rezerwacji i bez zmian — UKE nie rezerwuje znaków przed złożeniem wniosku, a przydzielonego znaku nie zmienisz w całym okresie ważności pozwolenia (zmiana innych danych na formularzu RA-zm jest bezpłatna)

Za granicą, w krajach CEPT, używasz swojego znaku z prefiksem kraju: w Niemczech DL/SQ5CBA, w Chorwacji 9A/SQ5CBA.

Ręczny radiotelefon Icom IC-V86 z naklejką ze znakiem wywoławczym na obudowie

Start

Masz pozwolenie. Co dalej

Pierwsze tygodnie decydują, czy hobby zostanie. Kilka rzeczy, które ułatwiają start.

📡

Pierwsze radio

Ręczny dwupasmowy radiotelefon 2 m / 70 cm za 200–600 zł wystarczy na przemienniki i lokalne QSO. Zanim kupisz, przeczytaj poradnik o pasmach 2 m i 70 cm i policz zasięg w kalkulatorze anten.

🗼

Przemienniki

Znajdź najbliższy na mapie 393 czynnych przemienników, ustaw odstęp i CTCSS, posłuchaj kilka dni, potem zawołaj.

👥

Klub i PZK

Klub daje mentora, antenę na dachu i stację klubową z pełnym wyposażeniem. Polski Związek Krótkofalowców ma oddziały w każdym regionie.

🌍

Wyjazdy

Z kategorią 1 nadajesz w krajach CEPT na polskim pozwoleniu. Wystarczy prefiks kraju przed znakiem i lokalny plan pasm.

Ściąga

Najczęstsze pytania

Czy trzeba znać alfabet Morse’a?: Nie. Telegrafia nie jest wymagana do żadnej kategorii — uczysz się jej tylko, jeśli chcesz, np. w trenerze CW.
Czy egzamin jest trudny?: Baza pytań jest jawna i skończona. Kto przerobi ją z wyjaśnieniami, zdaje za pierwszym razem. Najczęściej przegrywa nierówna nauka, nie brak zdolności.
Mogę zdawać zdalnie?: Rozporządzenie z 2026 r. przewiduje tryb zdalny z weryfikacją tożsamości przez internet, ale UKE nie uruchomił jeszcze zapisów zdalnych — informacja ma pojawić się w późniejszym terminie. Na razie wszystkie sesje są stacjonarne.
Mam stare świadectwo klasy A albo C: Nie zdajesz ponownie. Świadectwa A i B dają pozwolenie kategorii 1, C i D — kategorii 3. Składasz sam wniosek i płacisz 82 zł.
Ile trwa cała droga?: Nauka 2–4 tygodnie, zapis co najmniej 7 dni przed sesją, pozwolenie do 6 tygodni od wniosku. Realnie: miesiąc do trzech.
Ile mocy dostaję?: Kategoria 1 — 500 W, kategoria 3 — 100 W. Na zawody można wystąpić o pozwolenie dodatkowe do 1500 W, ważne 12 miesięcy.
Pozwolenie na 25 lat — co potem?: Składasz nowy wniosek przed końcem ważności. Egzaminu nie powtarzasz.
Gdzie pytać, gdy coś nie działa?: Problemy z zapisami na egzamin: egzaminy@uke.gov.pl. Pozwolenia, zmiany i znaki: wml@uke.gov.pl. Stan prawny tej strony: wrzesień 2026 (sprawdzony w rozporządzeniu i na BIP UKE).

Następny krok

Sprawdź, ile już umiesz

Samouczek prowadzi przez wszystkie 521 pytań, pilnuje każdego działu osobno i losuje egzamin próbny dokładnie tak, jak robi to komisja — po 8 pytań z każdego wymogu.

·− Otwórz samouczek egzaminacyjny Pasma 2 m i 70 cm